Cookies Policy
X

This site uses cookies. By continuing to browse the site you are agreeing to our use of cookies.

I accept this policy

Find out more here

Looking Beyond the Church: The Religious Crisis of Dutch Public Life During the 1960s

No metrics data to plot.
The attempt to load metrics for this article has failed.
The attempt to plot a graph for these metrics has failed.
The full text of this article is not currently available.

Brill’s MyBook program is exclusively available on BrillOnline Books and Journals. Students and scholars affiliated with an institution that has purchased a Brill E-Book on the BrillOnline platform automatically have access to the MyBook option for the title(s) acquired by the Library. Brill MyBook is a print-on-demand paperback copy which is sold at a favorably uniform low price.

Access this article

+ Tax (if applicable)
Add to Favorites
You must be logged in to use this functionality

image of Journal of Religion in Europe

Many parts of Western Europe and North America experienced as Hugh McLeod has noted a ‘religious crisis’ in the 1960s. Yet, this multifaceted ‘religious crisis’ did not affect ‘the church’ alone, as McLeod's work strongly suggests. Politics and civil society also changed substantially. Hit particularly hard by the change in religious sensibilities was the Netherlands, where half the population went to church regularly until the mid-1960s, after which attendance declined rapidly. More than in most other parts of Western Europe, rapid religious change brought about a serious crisis to the institutions of Dutch society. This article seeks to explore the dynamics of traversing the transition from a ‘Christian country’ to a ‘civilised society’ in the course of the Dutch 1960s. In the Netherlands, that transition was relatively rapid and in some respects went further than elsewhere. At the same time, the changes also afforded religious civil society and politics continued opportunities for public presence. In looking at the Netherlands, this contribution hopes to problematize and make new distinctions in McLeod's typification of the 1960s as a decade that hit primarily ‘the churches,’ opening the way to consider the role of other kinds of ‘religious actors’ in this crucial decade, and in its aftermath.

Affiliations: 1: University of Amsterdam, The Netherlands, kennedy@uva.nl

10.1163/18748929-00504003
/content/journals/10.1163/18748929-00504003
dcterms_title,pub_keyword,dcterms_description,pub_author
6
3
Loading
Loading

Full text loading...

/content/journals/10.1163/18748929-00504003
Loading

Data & Media loading...

1. Amerongen Martin van, & Cornelissen Igor, Tegen de revolutie: Het evangelie! Het kerkvolk in de Nederlandse politiek of: Het einde van een christelijke natie (Amsterdam & Brussels: Paris-Manteau, 1972).
2. Bakvis Herman, Catholic Power in the Netherlands (Kingston: McGill-Queens University Press, 1981).
3. Becker J., & de Hart J., "Rapport SCP", Godsdienstige verandering in Nederland: Verschuivingen in de binding met de kerken en de christelijke traditie (The Hague: SCP, 2006).
4. Beke W., De ziel van een zuil, De CVP tussen 1945 en 1968 (Leuven: Leuven University Press, 2005).
5. Berg J. T. J., Deining: Koers en karakter van de ARP ter discussie, 1956–1970 (Kampen: Kok, 1999).
6. Berg J. T. J., van den & Molleman H. A. A., Crisis in de Nederlandse politiek (Alphen aan den Rijn: Samsom, 1975).
7. Bernts Ton,, Dekker Gerard,, & de Hart Joep, God in Nederland, 1996–2006 (Kampen: Ten Have, 2007).
8. Boerwinkel Feitse, Inclusief denken: Een andere tijd vraagt een ander denken (Hilversum & Antwerp: Nederlands Uitgevers Centrum & Stichting Werkgroep, 2000 & 1966).
9. Bornewasser J. A., Katholieke Volkspartij 1945–1980, Volume II: Heroriëntatie en integratie, 1963–1980 (Nijmegen: Valkhof Pers, 2000).
10. Bos Maarten van den, Verlangen naar vernieuwing, Nederlands katholicisme 1953–2003 (Amsterdam: Wereldbibliotheek, 2012).
11. Brown Callum, The Death of Christian Britain (London: Routledge, 2001).
12. Casanova José, Public Religions in the Modern World (Chicago: University of Chicago Press, 1994).
13. Coleman John A., The Evolution of Dutch Catholicism, 1958–1974 (Berkeley: University of California Press, 1978).
14. Timothy Curle, Clinton, Humanité: John Humphrey’s Alternative Account of Human Rights (Toronto: University of Toronto Press, 2007).
15. Dam Peter van, Religion und Zivilgesellschaft: Christliche Traditionen in der niederländischen und deutschen Arbeitersbewegung 1945–1980 (Münster: Waxmann, 2010).
16. —— Staat van verzuiling: Over een Nederlandse mythe (Amsterdam: Wereldbibliotheek, 2011).
17. Damberg Wilhelm, Soziale Strukturen und Semantiken des Religiösen im Wandel.: Transformationen in der Bundesrepublik Deutschland 1949–1989 (Essen: Klartext, 2011).
18. Damberg Wilhelm, & Pasture Patrick,, “"Restoration and Erosion of Pillarised Catholicism in Western Europe",” in: Kenis, et al. (eds.), The Transformation of the Christian Churches in Western Europe, 5576.
19. Dekker Gerard,, de Hart Joep,, & Peters Jan, God in Nederland, 1966–1996 (Amsterdam: Anthos, 1997).
20. Dekker Paul,, “"De civil society vergeleken",” in: Buijs Govert,, Dekker Paul,, & Hooghe Marc (eds.), Civil Society: Tussen oud en nieuw (Amsterdam: Aksant, 2009), 7393.
21. Diepen Remco van, Hollanditis: Nederland en het kernwapendebat, 1977–1987 (Amsterdam: Bert Bakker, 2004).
22. Dippel C. J., Kerk en wereld in de crisis: Een appèl tot christelijke solidariteit in een democratisch-socialistische politieke en maatschappelijke omwenteling (The Hague: Boekencentrum, 1948).
23. Duyvendak Willem Jan, & Hurenkamp Menno, Kiezen voor de kudde: Lichte gemeenschappen en de nieuwe meerderheid (Amsterdam: Van Gennep, 2004).
24. Ellemers J. E., “"The Netherlands in the Sixties and Seventies",” The Netherlands Journal of Sociology Vol 17.2 (1981), 113135.
25. Flokstra T., & Wieling S., De geschiedenis van het Humanistisch Verbond (Utrecht & Zutphen: Humanistisch Verbond, 1986).
26. Goddijn W.,, Smits H.,, & van Thillo G., Opnieuw: God in Nederland. Onderzoek naar godsdienst en kerkelijkheid (Utrecht: He Spectrum, 1979).
27. Graaf Beatrice de, Over de muur: De DDR, de Nederlandse kerken en de vredesbeweging (Amsterdam: Boom, 2004).
28. Haarsma F., “"Developments in the Spiritual Life of Holland, Particularly in the Roman-Catholic Church, in the Past Ten Years",” Dutch Studies Vol 3 (1977), 112124.
29. Hart Joep de, & Dekker Paul,, “"Von der Lebensgrundlage zur Dienstleitung: Religion, öffentliche Moral und soziales Engagement in den Niederlanden",” in: Bauerkämper Arnd, and Nautz Jürgen (eds.), Zwischen Fürsorge und Seelsorge: Christliche Kirchen in den europäischen Zivilgesellschaften seit dem 18. Jahrhundert (Frankfurt & New York: Campus, 2009), 287316.
30. Haynes Jeff, & Hennig Anja (eds.), Religious Actors in the Public Sphere: Means, Objectives and Effects (London: Routledge, 2011).
31. Hölscher Lucian,, “"Die Säkularisierung der Kirchen: Sprachliche Transformationsprozesse in den langen 1960er Jahren",” in: Damberg (ed.), Soziale Strukturen und Semantiken des Religiösen im Wandel, 203214.
32. Huijsen Coos, Nederland en het verhaal van Oranje (Amsterdam: Balans, 2012).
33. Inglehart Ronald, & Norris Pippa, Sacred and Secular: Religion and Politics Worldwide (Cambridge: Cambridge University Press, 2004).
34. Jong Ron de, & ten Hooven Marcel, Geschiedenis van de Christelijk-Historische Unie 1908–1980 (Amsterdam: Boom, 2008).
35. Kenis Leo,, Billiet Jaak,, & Pasture Patrick (eds.), The Transformation of the Christian Churches in Western Europe, 1945–2000 (Leuven: Leuven University Press, 2010).
36. Kennedy James C., Een weloverwogen dood: Euthanasie in Nederland (Amsterdam: Bert Bakker, 2002).
37. —— Nieuw Babylon in aanbouw: Nederland in de jaren 60 (Amsterdam: Boom, 1995).
38. Kuitenbrouwer Maarten, De ontdekking van de derde wereld. Beeldvorming en beleid in Nederland 1950–1990 (The Hague: SDU, 1994).
39. Laan Cees van der, “"Vogelaar: Islam wordt deel van onze cultuur",” in: Trouw, 13 July 2007, , accessed 30 March 2012.
40. McLeod Hugh, The Religious Crisis of the 1960s (Oxford: Oxford University Press, 2007).
41. Meijering Eginhard, Hoe God verdween uit de Tweede Kamer: De ondergang van de christelijke politiek (Amsterdam: Balans, 2012).
42. Mellink, A. G. M., Onderwijs en de opkomst van de geïndividualiseerde samenleving, 1945 tot heden [unpublished and nearly completed doctoral dissertation].
43. Mergel Thomas, Propaganda nach Hitler: Eine Kulturgeschichte des Wahlkampfs in der Bundesrepublik 1949–1990 (Göttingen: Wallstein, 2010).
44. Miskotte K. H., et al., “"Christen-zijn in de Nederlandse samenleving",” in: Documenten Nederlandse Hervormde Kerk, 1945–1955 (The Hague: Boekencentrum, 1955), 441468.
45. Monsma Steven, & Christopher Soper J., The Challenge of Pluralism: Church and State in Five Democracies (Lanham: Rowman & Littlefield, 1996).
46. Ouden W. H. den, De ontknoping van de zilveren koorde. De geschiedenis van de rijkstractementen in de Nederlandse Hervormde Kerk (Zoetermeer: Boekencentrum, 2004).
47. Outshoorn Joyce, De politieke strijd rondom abortuswetgeving in Nederland, 1964–1984 (Amsterdam: Vrije Universiteit, 1986).
48. Remmelink J. W.,, and Mug I. (comp.), Burgerschap en burgerzin (Amsterdam: Vereniging van Nederlandse Gemeenten, ca. 1950).
49. Robbers Gerhard (ed.), Church and State Church and State in the European Union (Baden-Baden, Nomos, 1996).
50. Rooden Peter van, “"Het vreemde sterven van het Nederlandse christendom",” Bijdragen en Mededelingen Betreffende de Geschiedenis der Nederlanden Vol 119 (2004), 524551.
51. —— “"The Strange Death of Dutch Christendom",” in: Brown Callum G., & Snape Michael (eds.), Secularisation in the Christian World (Farnham: Ashgate, 2010), 175195.
52. Rooy Piet de, Republiek van rivaliteiten: Nederland sinds 1813 (Amsterdam: Mets & Schilt, 2002).
53. Ryman Björn, et al., Nordic Folk Churches: A Contemporary Church History (Grand Rapids: Eerdmans, 2005).
54. Scholten R. G., Vrijwilligersarbeid in hervormde gemeenten: verslag van een in februari 1977 in opdracht van de Raad voor de Herderlijke Zorg van de Nederlandse Hervormde Kerk gehouden onderzoek (The Hague: Boekencentrum, 1978).
55. Smallenbroek Jan,, Hoogendijk W. C. D., et al., Touwtrekken om hennep: Informatie en beleid inzake drugs (The Hague: ARP Stichting, 1972).
56. Staten-Generaal Digitaal (SGD), , accessed 19 April 2012.
57. Tielman Rob, Homoseksualiteit in Nederland: Studie van een emancipatiebeweging (Meppel: Boom, 1982).
58. Vermaat Emerson, De Evangelische Omroep: Ontstaansgeschiedenis (Soesterberg: Aspekt, 2007).
59. Wijmans Luuk,, “"De solidariteitsbeweging. Onverklaard maakt onbekend",” in: Willem Duyvendak Jan, et al. (eds.), Tussen verbeelding en macht: 25 jaar nieuwe sociale bewegingen in Nederland (Amsterdam: SUA, 1992), 121141.
60. Winkeler Lodewijk,, “"Opening Windows or Opening Doors? Catholic Intellectuals as the Bearers of Secularisation in the Netherlands",” in: Kenis, et al. (eds.), The Transformation of the Christian Churches, 96112.
61. Woltjer J. J., Recent Verleden: Nederland in de Twintigste Eeuw (Amsterdam: Muntinga, 2001).
62. Zeegers G. H. L.,, Dekker Gerard,, & Peters J. W. M., God in Nederland: Een statistisch onderzoek naar godsdienst en kerkelijkheid (Amsterdam: Van Ditmar, 1967).
63. Zwart Rutger, Gods wil in Nederland: Christelijke ideologieën en de vorming van het CDA, 1880–1980 (Kampen: Kok, 1996).
http://brill.metastore.ingenta.com/content/journals/10.1163/18748929-00504003
Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.1163/18748929-00504003
2012-01-01
2016-12-09

Sign-in

Can't access your account?
  • Tools

  • Add to Favorites
  • Printable version
  • Email this page
  • Subscribe to ToC alert
  • Get permissions
  • Recommend to your library

    You must fill out fields marked with: *

    Librarian details
    Your details
    Why are you recommending this title?
    Select reason:
     
    Journal of Religion in Europe — Recommend this title to your library
  • Export citations
  • Key

  • Full access
  • Open Access
  • Partial/No accessInformation